Tin Lành của Đức Chúa Jesus Christ
Gia Phả của Đức Chúa Jesus Christ (Phần 1)

Nguyễn Thị Thu Thủy

Gợi Ý Suy Ngẫm:

Các con đọc Ma-thi-ơ 1:1-17, và chuẩn bị cho bài học bằng cách trả lời các câu hỏi dưới đây.

Câu 1. Gia phả nghĩa là gì? Nhìn vào gia phả của Đức Chúa Jesus Christ, chúng ta biết Ngài là con cháu của ai?
Câu 2. Gia phả của Đức Chúa Jesus được chia thành mấy phần? Mỗi phần có bao nhiêu đời.
Câu 3. Trong gia phả của Đức Chúa Jesus, phần thứ nhất, có ba chi tiết đặc biệt:
(1) Giu-đa do Ta-ma đã sinh Phê-rết và Xê-rách (câu 3), em hãy đọc lại Sáng Thế Ký 38 để biết câu chuyện về Ta-ma.
(2) Sanh-ma bởi Ra-háp đã sinh Bô-ô (câu 5), em hãy đọc lại Giô-suê chương 2 để biết Ra-háp là ai.
(3) Bô-ô bởi Ru-tơ đã sinh Ô-bết (câu 5), em hãy đọc lại sách Ru-tơ để biết câu chuyện về Ru-tơ.

Chia Sẻ:

Các bạn thiếu niên thân mến,

Chúng ta tiếp tục học chủ đề Tin Lành của Đức Chúa Jesus Christ theo sự giảng dạy của người chăn, chủ đề Gia Phả của Đức Chúa Jesus Christ. Chúng ta học dựa trên phân đoạn Thánh Kinh Ma-thi-ơ 1:1-17 và Lu-ca 3:23-38, với câu gốc:

“Gia phả của Đức Chúa Jesus Christ, con cháu của Đa-vít và con cháu của Áp-ra-ham.” (Ma-thi-ơ 1:1).

Gia phả có nghĩa là cuốn sách ghi lại sự việc thuộc dòng dõi của một gia đình. Gia là gia đình, gia tộc; phả (phổ) là cuốn sách ghi chép về con người và sự việc cách có hệ thống. 

Sách Tin Lành Ma-thi-ơ mở đầu bằng gia phả của Đức Chúa Jesus Christ. Nhằm chứng mình Ngài là con cháu của Áp-ra-ham và con cháu của Vua Đa-vít; Ngài là Đấng Christ, tức Đấng Mê-si-a, là Đấng được Đức Chúa Trời xức dầu, ban cho chức vụ, thẩm quyền, và năng lực để làm tiên tri thầy tế lễ thượng phẩm, và vua của dân I-sơ-ra-ên lẫn muôn dân. Ma-thi-ơ viết gia phả của Đức Chúa Jesus Christ về phía cha nuôi của Ngài là Giô-sép, và chỉ viết đến Áp-ra-ham. Ma-thi-ơ trình bày về một vị vua và Đấng Cứu Rỗi của loài người nên phải có phần gia phả.

Sách Tin Lành Lu-ca thì đặt gia phả của Đấng Christ vào cuối đoạn 3, sau khi tường trình sự Ngài được sinh ra và sự bắt đầu mục vụ của Ngài, nhằm chứng minh Ngài hoàn toàn là một người, thuộc dòng dõi của loài người, và là một người trọn vẹn. Lu-ca viết gia phả của Đức Chúa Jesus Christ về phía mẹ sinh ra Ngài là Ma-ri, và viết trọn dòng dõi kể từ khi A-đam được dựng nên. Lu-ca trình bày một con người trọn vẹn, xứng đáng làm Đấng Cứu Rỗi của loài người, nên phải có phần gia phả.

Chúng ta bắt đầu học về gia phả của Đức Chúa Jesus Christ với sách Ma-thi-ơ chương 1:1-17. Theo sự ghi chép của Ma-thi-ơ, chúng ta biết rằng, từ Áp-ra-ham cho đến Đa-vít là mười bốn đời; từ Đa-vít cho đến sự bị lưu đày qua Ba-bi-lôn là mười bốn đời; và từ sự bị lưu đày qua Ba-bi-lôn cho đến Đấng Christ là mười bốn đời.

(Hình ảnh được tạo bởi Nguyễn Ngọc Tú với hỗ trợ từ AI:  https://drive.google.com/file/d/1SKd9dxTC6l5nccdOPFkZ6OvpiJu-5HqD/view?usp=drive_link)

“Gia phả của [Đức Chúa] Jesus Christ, con cháu của Đa-vít và con cháu của Áp-ra-ham. Áp-ra-ham đã sinh I-sác. I-sác đã sinh Gia-cốp. Gia-cốp đã sinh Giu-đa và các anh em của người.” (Ma-thi-ơ 1:1-2).

Ma-thi-ơ muốn chứng minh Đức Chúa Jesus Christ chính là Đấng Christ, Đấng Mê-si-a mà Đức Chúa Trời hứa ban cho dân I-sơ-ra-ên. Vì vậy, ông đã trình bày về gia phả của Đức Chúa Jesus Christ, khẳng định Ngài là con cháu của Đa-vít, con cháu của Áp-ra-ham. Rồi bắt đầu dẫn chứng trong các câu tiếp theo để chứng minh rằng các lời tiên tri trong Cựu Ước đã ứng nghiệm trên Đức Chúa Jesus, nên Ngài chính là Đấng Christ.

Chúng ta thấy gia phả được bắt đầu với Áp-ra-ham, I-sác, Gia-cốp, nhằm nhấn mạnh lời hứa của Thiên Chúa bắt đầu với Áp-ra-ham, được khẳng định qua I-sác và Gia-cốp:

“Bởi vì ngươi đã vâng theo tiếng của Ta, trong dòng dõi của ngươi, các dân tộc trên đất đều sẽ được phước.” (Sáng Thế Ký 22:18).

“Thiên Chúa phán: Thật vậy! Sa-ra vợ ngươi, sẽ sinh cho ngươi một con trai, rồi ngươi đặt tên cho nó là I-sác. Ta sẽ lập giao ước của Ta với nó, một giao ước đời đời với dòng dõi của nó theo sau nó.” (Sáng Thế Ký 17:19).

“Tôi thấy Người, nhưng chẳng phải bây giờ. Tôi xem Người, nhưng chẳng phải ở gần. Một ngôi sao hiện ra từ Gia-cốp, một quyền trượng trồi lên từ I-sơ-ra-ên. Người sẽ đâm lủng Mô-áp từ đầu này tới đầu kia, hủy diệt dân hay dấy giặc này.” (Dân Số Ký 24:17).

Ba đời tổ phụ của dân I-sơ-ra-ên là Áp-ra-ham, I-sác, Gia-cốp. Gia-cốp sinh được mười hai người con trai trở thành mười hai tộc trưởng của mười hai chi phái I-sơ-ra-ên.

“Giu-đa bởi Ta-ma đã sinh Phê-rết và Xê-rách. Phê-rết đã sinh Hết-rôn. Hết-rôn đã sinh Ram.” (Ma-thi-ơ 1:3).

Giu-đa là một trong mười hai người con trai của Gia-cốp, bởi Ta-ma sinh ra Phê-rết và Xê-rách. Ma-thi-ơ ghi chú tên của Ta-ma trong trường hợp này là vì bà là một trong những tổ mẫu của Đức Chúa Jesus nhưng không phải là một phụ nữ thuộc dân I-sơ-ra-ên. Câu chuyện này được ghi chép trong Sáng Thế Ký 38. 

Giu-đa có ba người con trai. Giu-đa cưới Ta-ma cho con trưởng nam Ê-rơ. Ta-ma là con dâu của Giu-đa. Nhưng Ê-rơ độc ác nên Chúa giết người đi. Giu-đa bảo Ô-nan người con thứ hai lấy Ta-ma, để nối dõi cho anh. Nhưng Ô-nan cố ý không muốn Ta-ma có thai, điều đó không đẹp lòng Chúa, nên Chúa cũng giết người đi. Giu-đa bảo Ta-ma về ở góa nhà cha mình, chờ con út của ông lớn lên. Nhưng thực chất là Giu-đa sợ con út mình lấy Ta-ma rồi cũng chết như hai người anh.

Thời gian trôi qua, vợ của Giu-đa qua đời, ông đi thăm mấy thợ hớt lông chiên của mình tại Thim-na. Ta-ma biết tin và cải trang thành gái điếm ngồi trước cửa thành Ê-na-im, bên con đường đi về Thim-na. Ta-ma làm vậy vì thấy Sê-la đã khôn lớn mà Giu-đa không gả mình cho Sê-la. Giu-đa tưởng Ta-ma là gái điếm nên đã đề nghị quan hệ tình dục với bà. Bà hỏi ông sẽ trả cho bà điều gì. Giu-đa nói sẽ cho bà một con dê con. Bà đòi ông đưa vật chứng cho lời hứa của ông. Giu-đa đã trao cho Ta-ma: con dấu, dây, và cây gậy mà ông đang cầm nơi tay. Rồi, Giu-đa đã quan hệ tình dục với Ta-ma. Sau đó, Giu-đa đã nhờ bạn mình đem dê đến chuộc lại các vật chứng. Nhưng bạn của Giu-đa đã không tìm thấy và người dân địa phương cũng cho bạn của Giu-đa biết là tại địa phương của họ không có ai làm gái điếm.

Khoảng ba tháng sau, người ta cho Giu-đa biết Ta-ma làm gái điếm nên đã hoang thai. Giu-đa bảo đem Ta-ma ra thiêu đi. Nhưng Ta-ma đã đưa ra ba vật chứng và bảo người ta đưa cho Giu-đa và nói bà đã thụ thai bởi chủ nhân của những vật ấy. Giu-đa nhìn vật chứng ấy thì nhận ra và biết rằng mình đã thua trí Ta-ma. Giu-đa không ăn ở với Ta-ma. Đến kỳ sinh con thì Ta-ma sinh ra hai người con, đặt tên là Phê-rết và Sê-rách.

“Ram đã sinh A-mi-na-đáp. A-mi-na-đáp đã sinh Na-ha-sôn. Na-ha-sôn đã sinh Sanh-ma. Sanh-ma bởi Ra-háp đã sinh Bô-ô. Bô-ô bởi Ru-tơ đã sinh Ô-bết. Ô-bết đã sinh Gie-sê.” (Ma-thi-ơ 1:4-5).

Chúng ta thấy lại có sự ghi chú về vợ của Sanh-ma là Ra-háp và vợ của Bô-ô là Ru-tơ. Lý do cũng là vì Ra-háp và Ru-tơ là hai phụ nữ không thuộc dân I-sơ-ra-ên. Ra-háp thuộc dân tộc Ca-na-an, Ru-tơ thuộc dân tộc Mô-áp. 

Câu chuyện về Ra-háp được ghi lại trong Giô-suê chương 2. Khi hai thám tử của dân I-sơ-ra-ên đến Thành Giê-ri-cô để do thám xứ Ca-na-an, thì được Ra-háp che giấu, bảo vệ họ khỏi sự truy đuổi của quân lính. Ra-háp là một gái điếm, nhưng bà đã làm vậy vì tin rằng Chúa đã ban xứ Ca-na-an cho dân I-sơ-ra-ên, bà cũng nghe biết về phép lạ mà Chúa khiến nước Biển Đỏ rẽ ra khô cạn cho dân I-sơ-ra-ên đi qua, cùng những điều mà dân I-sơ-ra-ên đã làm cho hai vua dân A-mô-rít. Bà cũng cầu xin với hai thám tử tha mạng cho bà cùng hết thảy người thân của bà. Hai thám tử lập giao ước với Ra-háp. Khi dân I-sơ-ra-ên tiến đánh chiếm Thành Giê-ri-cô thì Giô-suê đã giữ lời hứa tha mạng cho Ra-háp và hết thảy người thân của bà. Sau này, bà kết hôn với Sanh-ma, một người I-sơ-ra-ên, sinh ra Bô-ô.

Câu chuyện về Ru-tơ được ghi lại trong sách Ru-tơ. Trong đời các quan xét, vì cơn đói kém xảy đến tại Giu-đa, nên gia đình Ê-li-mê-léc cùng vợ là Na-ô-mi và hai con trai đến xứ Mô-áp. Ê-li-mê-léc qua đời để lại vợ và hai con trai. Hai người con trai cưới vợ là người nữ Mô-áp. Khoảng mười năm sau, hai người con trai của Na-ô-mi cũng qua đời. Na-ô-mi nghe tin Chúa đã đoái xem dân I-sơ-ra-ên và ban lương thực cho, nên muốn trở về quê hương. Hai người con dâu muốn theo bà đi, nhưng Na-ô-mi khuyên họ nên trở về nhà cha mẹ của họ, vì bà không còn người con trai nào để lấy họ làm vợ nữa. Nhưng một trong hai người con dâu của bà là Ru-tơ thì nhất quyết chọn đi theo bà về Giu-đa, và quyết định chọn Thiên Chúa Đấng mà bà Na-ô-mi tin cậy làm Thiên Chúa của mình, Ru-tơ cũng xác định rằng chỉ có sự chết mới phân rẽ Ru-tơ khỏi Na-ô-mi, mẹ chồng mình. Na-ô-mi thấy Ru-tơ đã quyết định như vậy nên để Ru-tơ theo mình. Sau khi về đến quê hương, một người bà con gần của gia đình Na-ô-mi, tên là Bô-ô, người có quyền chuộc sản nghiệp của gia đình bà, đã đứng ra chuộc sản nghiệp và nhận cưới Ru-tơ làm vợ sinh con nối dõi cho gia tộc của chồng Na-ô-mi. Bô-ô đã cưới Ru-tơ, sinh ra Ô-bết. Ô-bết sinh Gie-sê. Gie-sê sinh Vua Đa-vít.

Câu hỏi:

Câu 1: Gia phả của Đức Chúa Jesus Christ theo Ma-thi-ơ ghi chép được chia thành mấy phần? Mỗi phần có bao nhiêu đời?
Đáp án: Được chia thành ba phần, mỗi phần có mười bốn đời.

Câu 2: Ma-thi-ơ khẳng định Đức Chúa Jesus Christ là con cháu của ai?
Đáp án: Đức Chúa Jesus Christ là con cháu của Đa-vít và con cháu của Áp-ra-ham.

Câu 3: Trong gia phả của Đức Chúa Jesus, ở phần 1, vì sao có sự ghi chú ba người nữ Ta-ma, Ra-háp, Ru-tơ?
Đáp án: Vì họ là tổ mẫu của Đức Chúa Jesus Christ nhưng không phải là người nữ thuộc dân I-sơ-ra-ên.

Trong chương trình của Chúa, Ngài vẫn dùng những người không thuộc về Ngài để hoàn thành chương trình của Ngài. Ví dụ như Chúa vẫn dùng những người không tin Ngài, không thuộc về Ngài trong gia đình chúng ta, mà nhờ họ mà chúng ta mới được sinh ra, và chúng ta được thuộc về Chúa. Bổn phận của chúng ta là tôn trọng và hiếu kính bậc sinh thành mình. Trong đó điều quan trọng nhất, điều có hiểu nhất ấy là nói về Chúa cho họ. Với những bạn có bố mẹ là người tin Chúa, thì bổn phận của chúng ta là sống theo Lời Chúa chính là sự báo hiếu lớn nhất mà chúng ta có thể làm, khiến họ được an lòng, được khích lệ, được an ủi. Chính nếp sống theo Lời Chúa của các con sẽ là tấm gương, là sự kết nối dẫn người thân trong gia đình mà họ chưa tin Chúa đến gần với Chúa hơn, thêm sự nhận biết Chúa, và có thể trở nên những người tin cậy Ngài. Nguyện mỗi nếp sống của các con được đẹp lòng Chúa, là muối của đất, là sự sáng của thế gian, để họ thấy những việc lành mà đời sống các con làm ra, và tôn vinh Chúa của chúng ta, Đấng ở trên trời (Ma-thi-ơ 5:13-16).

Ghi Chú:

Bài chia sẻ dựa trên sự giảng dạy của người chăn tại:
https://timhieuthanhkinh.com/tin-lanh-cua-duc-chua-jesus-christ-tl005-gia-pha-cua-dang-christ-phan-1/
https://timhieuthanhkinh.com/tin-lanh-cua-duc-chua-jesus-christ-tl006-gia-pha-cua-dang-christ-phan-2/